Historia Klubu Muzyki i Literatury we Wrocławiu

Klub Muzyki i Literatury we Wrocławiu jest instytucją kultury miasta Wrocławia od 1991 roku. Został powołany przez Dolnośląskie Towarzystwo Muzyczne oraz Centralę Handlu Przemysłu Muzycznego w Warszawie. Uroczysta inauguracja działalności Klubu odbyła się w niedzielny wieczór 19 kwietnia 1959 roku, a jego założycielem jest muzykolog doktor Ewa Kofin (1931–2021) i historyk doktor Bronisław Turoń (1923–1984). W początkowym okresie Klub MiL występował również pod szyldem Salon Muzyki i Literatury. W 1963 roku został przekazany Okręgowemu Zarządowi Kin (późniejszemu Przedsiębiorstwu Rozpowszechniania Filmu). W latach 1959–1961 instytucją zarządzała Halina Teodoryczyk, a w latach 1963–2010 Stefan Placek (1929–2015), który wprowadził Misterium chleba, Dary jesieni, ekspozycje kompozycji kwiatowych, okolicznościowe wystawy w okresie Wielkanocy i Bożego Narodzenia. Posiadał również bogatą kolekcję cytr oraz zbiór modlitewników. Placówka znajduje się na pl. gen. Tadeusza Kościuszki 10 (dzielnica Stare Miasto, osiedle Przedmieście Świdnickie) w Kościuszkowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej wzniesionej w latach 1954–1958.
Klub MiL zajmuje się propagowaniem muzyki dawnej i współczesnej (nazywany małą filharmonią) oraz upowszechnianiem literatury. Jest to miejsce recitali instrumentalnych i wokalnych, koncertów i prób muzycznych (w sali koncertowej ‒ portretowej ‒ znajdują się dwa fortepiany: Steinway model B-211, Steinway model A oraz pianino Legnica M-110 ‒ w galerii wystawienniczej), mistrzowskich kursów interpretacji muzycznych, wykładów, spotkań, konkursów literackich, prezentacji publikacji książkowych oraz pokazów filmowych.




W Klubie funkcjonuje Oficyna Wydawnicza „Akwedukt” (od 1999 roku), w której wydawane są książki poetyckie oraz literatura wspomnieniowa o tematyce historycznej, w tym kresowej. Odbywają się tu wystawy sztuki plastycznej, malarstwa olejnego, akwarelowego, grafiki, rzeźby oraz wystawy fotografii. W Klubie realizowane są również spektakle teatralne z repertuarem skierowanym do odbiorcy dorosłego i młodzieży.


Obejrzeć tu można stałą ekspozycję Pocztu królów polskich (fotokopie) autorstwa Marcella Bacciarellego (1731–1818), zdjęcia przedstawiające Wrocław na starej fotografii, kolekcję herbów miast polskich (w miedzi) autorstwa Tadeusza Czaplińskiego (1912‒1991) oraz różne stare instrumenty (fisharmonie, skrzypce, trąby, waltornie, cytry i inne). Instytucja współpracuje z wrocławskimi uczelniami, szkołami, wieloma towarzystwami oraz placówkami związanymi z kulturą i sztuką zarówno w Polsce, jak i za granicą. Klub MiL jest miejscem spotkań kilku stowarzyszeń kresowych, w tym m.in. Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich oraz Wrocławskiego Klubu Stanisławów.



W 2013 roku zakończono remont oraz wyposażanie nowych pomieszczeń pozyskanych dla Klubu MiL, gdzie znalazła miejsce galeria wystawiennicza (pełni również rolę małej sali koncertowej), salka konferencyjna, garderoby dla artystów oraz pomieszczenie socjalne i gospodarcze. Obecnie instytucja jest w pełni przystosowana do goszczenia osób niepełnosprawnych poruszających się na wózku inwalidzkim i dotyczy to zarówno artystów (dotarcie na scenę i do garderoby), jak i widzów (dojazd na widownię).
W sali koncertowej znajdują się portrety (olej na płótnie, ołówek) wybitnych postaci świata sztuki i nauki, namalowanych przez Edwarda Kostkę oraz Andrzeja Bienia, Wojciecha Górkę i Pawła Jaszczuka. Kolekcja tworzona jest od 2014 roku i cały czas się powiększa.



W 2019 roku Klub MiL otrzymał „za działalność na rzecz miasta Wrocławia oraz dbanie o jego kulturalny rozwój” nagrodę przyznaną przez Towarzystwo Miłośników Wrocławia w postaci Lauru Wrocławia.
Materiały dokumentujące działalność Klubu, plakaty, afisze, programy, zdjęcia oraz zaproszenia, znajdują się w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich w Dziale Dokumentów Życia Społecznego (lokalizacja: Gabinet Kultury Współczesnej Wrocławia). Część dokumentacji (do 2010 roku) dotyczącej działalności merytorycznej instytucji znajduje się obecnie w rękach Wojciecha Placka i są to: wycinki prasowe, kroniki oraz bogaty zbiór fotografii.



Artykuł, Januszewski B., Klub Muzyki i Literatury, Kalendarz Wrocławski 1971 [pdf]
Urszula Benka, „Oficyna Wydawnicza Akwedukt”, [w:] „Klub Muzyki i Literatury – 65 lat”, zebrał, opracował i wstępem opatrzył Ryszard Sławczyński, Wrocław 2024, s. 65–74 [pdf]
Marek Rolski, Z dala od mainstreamu. Oficyna Wydawnicza Akwedukt, „Kalendarz Wrocławski”, nr XLVI (46), 2022, s. 235–242 [pdf]
Laur Wrocławia 2019 [pdf]
Biuletyn Klubowy Nr 0/2017[pdf]
Tadeusz Juchniewicz, ''25 maja: Klub Muzyki i Literatury w kulturalnej przestrzeni Wrocławia''. Źródło: www.zajezdnia.org
Prasa o Klubie MiL lata 60 [pdf]
Elżbieta Niechcaj-Nowicka, „Rozmowa z... Panem Stefanem Plackiem”, „Książka i Czytelnik. Czasopismo Bibliotekarzy Dolnego Śląska” 2010, nr 1 (86), s. 14–16 [pdf]
''Stefan Placek, jakim go pamiętam'' - opowiada Marek Dyżewski [audio]
Adam Sznajderski - W kręgu sztuki. Klub Muzyki i Literatury - Wrocław 2008 [pdf]
Kalendarium wydarzeń w Klubie MiL latach 1956-1981 [pdf]
Magdalena Talik, Świątynia sztuki na placu Kościuszki 10! W Klubie Muzyki i Literatury bywali najwięksi. Źródło: www.wroclaw.pl/kultura [pdf]
Historyczna (okolicznościowa) pieczęć Klubu MiL [pdf]
Dział Dokumentacji Życia Społecznego Wrocławia w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich


Partnerzy Klubu MiL

 

Aktualności

Warsztaty akordeonowe
Accordion Bridges: Polish & Spanish Accordion Music
Mosty akordeonowe: Polska i hiszpańska muzyka akordeonowa
Prowadzenie:
prof. I. Alberdi – Musikene w San Sebastian
prof. dr hab. R. Łuc – A.M. im. K. Lipińskiego we Wrocławiu

1.10 (czwartek) br. o godz. 10.00 – 15.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Wrocławskie Wieczory Coolturalne
B. Borowicz – klarnet
B. Sałdan – perkusja

1.10 (czwartek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

À Deux Festiwal
F. Finazzi – skrzypce
F. Bottigliero – fortepian
Dyrektor artystyczny: F. Bottigliero

2.10 (piątek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

À Deux Festiwal
L.A. Fanelli – skrzypce
G. Mareschi – fortepian
Dyrektor artystyczny: F. Bottigliero

3.10 (sobota) br. o godz. 17.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

À Deux Festiwal
G. Grassi – skrzypce
N. Benussi – fortepian
Dyrektor artystyczny: F. Bottigliero

4.10 (niedziela) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Wrocławska premiera książki poetyckiej D. Galant pt. „Duchowość”
Prowadzenie: A. Kuniczuk

5.10 (poniedziałek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie autorskie S. Dłuskiego połączone z premierą nowej książki poetyckiej pt. „Migotanie przedsionków”
Prowadzenie: K. Maliszewski

6.10 (wtorek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy
Spotkanie transmitowanie online

Spotkanie odwołane z przyczyn niezależnych od organizatora.


Wystawa ze zbiorów J. Wolniaka pt. „Stan wojenny na Dolnym Śląsku”

do 6 października 2026 r.
Wstęp wolny. Zapraszamy

Konferencja prasowa – 60 lat WroSTJA

7.10 (środa) br. o godz. 12.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie z drem T. Sielickim pt. „Alexis Langer – wrocławski architekt patrzący w niebo”

7.10 (środa) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Finał XVI Konkursu Literackiego im. Anny Paciorek pt. „Przyjaciel, to ktoś, kto widzi łzy, których nikt inny nie widzi i słyszy ciche słowa, których nikt inny nie słyszy”

8.10 (czwartek) br. o godz. 13.00
Wstęp bezpłatny. Obowiązują zapisy

Wernisaż wystawy B. Jankowskiej-John pt. „Dzikość serca i tulipany”
W części muzycznej odtwarzane będą utwory tatarskie z płyty Hamada
Słowo wstępne: M. Ç. Czachorowski

8.10 (czwartek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie z dr W. Wnuk autorką książki pt. „Obrazy starości myślą malowane”
Prowadzenie: S. Warmuz

9.10 (piątek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie odwołane z przyczyn niezależnych od organizatora.


Koncert pt. „Z miłością do Anny”
I. Kamaryan – sopran
J. Janke – fortepian
Prowadzenie: A. Kokina

10.10 (sobota) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Wieczór słowno-muzyczny promujący album nutowy z muzyką J. Węglowskiego zatytułowany „Piosenki z różnych stron życia” oraz książkę A. Kusaja „Pan mnie rozśmieszy”

12.10 (poniedziałek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Wykład prof. J. Miodka pt. „Powrześniowe refleksje”
W części muzycznej: A. Walus – instrumenty klawiszowe, saksofon

13.10 (wtorek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy.
Spotkanie transmitowane online

Prezentacja zbioru wierszy P. Chrzczonowicza pt. „A ptakom śpiewały muzy – Y las Musas cantaron a los pájaros”
Prowadzenie: J. Golak

14.10 (środa) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Zebranie zarządu Towarzystwa im. F. Liszta we Wrocławiu

17.10 (sobota) br. o godz. 11.30
Wstęp z zaproszeniami

Wieczór poetycko-muzyczny w 177. rocznicę śmierci F. Chopina pt. „Metanoja”

17.10 (sobota) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Z cyklu „Wieczory Lisztowskie” recital fortepianowy R. Salyutova pt. „Wirtuozeria lewej ręki”
Słowo o muzyce: J. Adamowski

19.10 (poniedziałek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy
Koncert transmitowany online

Koncert kameralny z okazji 70-tej rocznicy Rewolucji Węgierskiej 1956 r. pt. „Głos wolności”
A. Turowska – sopran
N. Maj – fortepian

20.10 (wtorek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Koncert z cyklu „Młodzi wykonawcy”

21.10 (środa) 2026 roku o godz. 17.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie z B. Woźniak połączone z prezentacją książki pt. „Zielona wioska. Hnilcze na Tarnopolszczyźnie. Od zarania do wygnania 1374–1944”

22.10 (czwartek) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Wykład oraz koncert kontrabasowy prof. S. Ray pt. „Brazylijska muzyka na kontrabas”
W części muzycznej:
Przy fortepianie: M. Werpulewski

23.10 (piątek) br. o godz. 15.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

„Jesienne czytanie wierszy”

23.10 (piątek) br. o godz. 17.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Premiera książki Ireny Gaweł pt. „I święci mają chęci... Fraszki, prztyczki, limeryki i inne wierszyki”
Prowadzenie: E. Gil-Kołakowska

24.10 (sobota) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie z cyklu Dowód Tożsamości. Gościem będzie J. Skoczylas
Koncepcja spotkań i prowadzenie: E. Gil-Kołakowska

26.10 (poniedziałek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Koncert pt. „Impresje nie tylko średniowieczne”
J. Kordylewicz – fidel płocka

28.10 (środa) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Premiera książki L. Pułki pt. „Wejście obok”
Prowadzenie: K. Maliszewski

29.10 (czwartek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy.
Spotkanie transmitowane online

Premiera książki S. Srokowskiego pt. „Święcenie noży”

30.10 (piątek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy.
Spotkanie transmitowane online

Koncert pt. „Czesław Marek – między Polską a Szwajcarią”
P. Czarakcziew – wiolonczela
P. Kowal – fortepian

3.11 (wtorek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Prezentacja książki M. Śniecińskiego pt. „Powrót to początek. Wiersze z lat 1985 – 2026”
Prowadzenie R. Gawłowski

5.11 (czwartek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy.
Spotkanie transmitowane online

Koncert pt. „Dolnośląskie spotkania gitarowe”

6.11 (piątek) br. o godz. 17.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Koncert pt. „Homenaje a Rodrigo”
Ines & Kamil Duo:
A. Bittner – kastaniety
K. Bartnik – gitara

7.11 (sobota) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Koncert pt. „Młoda Scena”
E. Gennari – skrzypce
Dyrektor artystyczny: F. Bottigliero

9.11 (poniedziałek) br. o godz. 18.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

polska flagaNarodowe Święto Niepodległości. Koncert inaugurujący Festiwal „Chopin – Elsner”
L. Musiał – skrzypce
K. Grabowski – fortepian
D. Łapiński – fortepian
K. Lipiński-Brańka – skrzypce
A. Wąsik – wiolonczela
M. Michalski – fortepian

11.11 (środa) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Próby do projektu pierwszej na świecie Orkiestry Księżniczek

13.11 (piątek) br. godz. 9.30 – 20.30
14.11 (sobota) br. godz. 9.30 – 20.30
15.11 (niedziela) br. godz. 9.30 – 20.30
Wstęp z zaproszeniami

Koncert z cyklu „Młodzi wykonawcy”

25.11 (środa) br. o godz. 17.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Spotkanie z bengalsko-amerykańskim poetą H. Abdullahem i jego poezją z tomu „Porozrzucane okruchy duszy”
Prowadzenie i tłumaczenie spotkania: K. Georgiou
Oprawa muzyczna: M. Świnkowski – wokal, aranżacje własne

28.11 (sobota) br. o godz. 16.00
Wstęp wolny. Zapraszamy

Wystawa B. Jankowskiej-John pt. „Dzikość serca i tulipany”

do 13.01 (środa) 2027 r.
Wstęp wolny. Zapraszamy